Σχεδόν όλοι το έχουμε ζήσει.
Όλη την εβδομάδα «κρατιόμαστε όρθιοι», δουλεύουμε, τρέχουμε, πιεζόμαστε. Και μόλις έρθει το Σαββατοκύριακο, μια αργία ή οι πολυαναμενόμενες διακοπές… αρρωσταίνουμε. Πονόλαιμος, συνάχι, πονοκέφαλος, εξάντληση.
Τυχαίο; Όχι ακριβώς.
Το φαινόμενο δεν είναι στη φαντασία μας
Υπάρχει όρος γι’ αυτό που μας συμβαίνει και ονομάζεται ανεπίσημα “leisure sickness” – δηλαδή «ασθένεια της χαλάρωσης». Δεν πρόκειται για πραγματική διάγνωση, αλλά για ένα μοτίβο που έχουν παρατηρήσει ειδικοί στην ψυχολογία και τη συμπεριφορά.
Με απλά λόγια: αρρωσταίνουμε όταν χαλαρώνουμε.
Ο βασικός λόγος: το στρες που πέφτει απότομα
Κατά τη διάρκεια της εβδομάδας ή μιας απαιτητικής περιόδου:
-
ζούμε με πίεση
-
έχουμε άγχος και deadlines
-
λειτουργούμε σε «αυτόματο πιλότο»
Σε αυτές τις φάσεις, ο οργανισμός παράγει περισσότερη κορτιζόλη, την ορμόνη του στρες. Η κορτιζόλη, όσο κι αν ακούγεται παράξενο, κρατά τον οργανισμό σε εγρήγορση και καταστέλλει προσωρινά κάποια συμπτώματα.
Όταν όμως έρθει:
-
το Σαββατοκύριακο
-
οι διακοπές
-
οι αργίες
και το στρες πέσει απότομα, ο οργανισμός «κατεβάζει άμυνες». Τότε εμφανίζονται όσα κρατούσε στην άκρη.
Δεν αρρωσταίνουμε τότε – απλώς τότε το δείχνει το σώμα
Στην πραγματικότητα, το σώμα δεν αρρωσταίνει ξαφνικά.
Απλώς βρίσκει επιτέλους τον χρόνο να:
-
ξεκουραστεί
-
εκδηλώσει την κούραση
-
ζητήσει φροντίδα
Γι’ αυτό πολλές φορές τα συμπτώματα εμφανίζονται:
-
μόλις φύγουμε διακοπές
-
την πρώτη μέρα άδειας
-
Παρασκευή βράδυ ή Σάββατο πρωί
Παίζει ρόλο και η ψυχολογία
Όταν έχουμε ελεύθερο χρόνο:
-
ακούμε περισσότερο το σώμα μας
-
παρατηρούμε συμπτώματα που αγνοούσαμε
-
σταματάμε να αποσπάται η προσοχή μας
Επιπλέον, πολλοί άνθρωποι λειτουργούν για καιρό με τη λογική:
«Θα αντέξω λίγο ακόμα»
Μέχρι που το σώμα απαντά:
«Όχι, τώρα θα σταματήσεις».
Άλλοι παράγοντες που συμβάλλουν
-
Αλλαγή ρουτίνας (ύπνος, φαγητό, ωράρια)
-
Συσσωρευμένη κόπωση
-
Κακή ποιότητα ύπνου μέσα στην εβδομάδα
-
Συναισθηματική αποφόρτιση που «ξεμπλοκάρει» το σώμα
Τι μπορούμε να κάνουμε για να το μειώσουμε
Χωρίς υπερβολές ή ιατρικές υποσχέσεις, μερικές απλές κινήσεις βοηθούν:
-
Μικρά διαλείμματα χαλάρωσης μέσα στην εβδομάδα
-
Όχι απότομη μετάβαση από 100% ένταση σε 0%
-
Καλύτερος ύπνος, έστω και λίγο νωρίτερα
-
Να ακούμε τα πρώτα σημάδια κόπωσης, όχι μόνο όταν «μας ρίξει κάτω»
Τελικά, είναι κακό σημάδι;
Όχι απαραίτητα.
Συχνά είναι απλώς ένδειξη ότι ζούμε πιο πιεσμένα απ’ όσο αντέχουμε και χαλαρώνουμε μόνο όταν δεν υπάρχει άλλη επιλογή.
Το σώμα δεν μας προδίδει.
Μας προειδοποιεί.
