Η πανσέληνος του Σεπτεμβρίου, γνωστή ως «Φεγγάρι της Συγκομιδής», θα φωτίσει τον ουρανό το τελευταίο Σαββατοκύριακο του μήνα, χαρίζοντας ένα από τα ομορφότερα φθινοπωρινά θεάματα.
Σύμφωνα με τα αστρονομικά δεδομένα, η Σελήνη θα φτάσει στην πλήρη φάση της το Σάββατο 26 Σεπτεμβρίου 2026, στις 19:49 ώρα Ελλάδας. Η κορύφωση θα σημειωθεί λίγο μετά τη δύση του Ήλιου, γεγονός που δημιουργεί ευνοϊκές συνθήκες για την παρατήρησή της.
Ποια ώρα θα είναι καλύτερα ορατή
Για όσους θέλουν να απολαύσουν ή να φωτογραφίσουν την πανσέληνο, η καλύτερη στιγμή θα είναι από το σούρουπο και μετά. Το φεγγάρι θα αρχίσει να εμφανίζεται χαμηλά στον ανατολικό ορίζοντα περίπου την ώρα που ο Ήλιος θα δύει στη δύση.
Η ακριβής ώρα ανατολής της Σελήνης διαφέρει λίγο ανάλογα με την περιοχή της Ελλάδας. Ένας ανοιχτός χώρος με ανεμπόδιστη θέα προς την ανατολή, μακριά από ψηλά κτίρια και έντονο φωτισμό, θα προσφέρει καλύτερη εικόνα.
Αν οι καιρικές συνθήκες είναι καλές, η Σελήνη θα φαίνεται σχεδόν ολόγιομη και τα βράδια της 25ης και της 27ης Σεπτεμβρίου, καθώς το ανθρώπινο μάτι δύσκολα αντιλαμβάνεται τη μικρή διαφορά στον φωτισμό της.
Γιατί ονομάζεται «Φεγγάρι της Συγκομιδής»
Το «Φεγγάρι της Συγκομιδής» δεν είναι απαραίτητα κάθε χρόνο η πανσέληνος του Σεπτεμβρίου. Η ονομασία δίνεται στην πανσέληνο που βρίσκεται χρονικά πιο κοντά στη φθινοπωρινή ισημερία. Για τον λόγο αυτό, ορισμένες χρονιές μπορεί να εμφανιστεί τον Οκτώβριο.
Το 2026 η φθινοπωρινή ισημερία πραγματοποιείται στις 23 Σεπτεμβρίου, ενώ η πανσέληνος ακολουθεί μόλις λίγες ημέρες αργότερα, στις 26 Σεπτεμβρίου. Έτσι, είναι εκείνη που δικαιούται φέτος τον παραδοσιακό τίτλο του «Φεγγαριού της Συγκομιδής».
Η ονομασία συνδέεται με τις αγροτικές εργασίες του παρελθόντος. Την εποχή της συγκομιδής, το φωτεινό φεγγάρι που ανέβαινε στον ουρανό λίγο μετά τη δύση του Ήλιου πρόσφερε στους αγρότες περισσότερο φυσικό φως, επιτρέποντάς τους να συνεχίζουν τη δουλειά τους μέχρι αργά.
Επιπλέον, κοντά στη φθινοπωρινή ισημερία η Σελήνη ανατέλλει για αρκετές συνεχόμενες ημέρες με μικρότερη χρονική διαφορά από τη συνηθισμένη. Έτσι, τα βράδια διατηρούν περισσότερο φως — ένα χαρακτηριστικό που έκανε τη συγκεκριμένη πανσέληνο ιδιαίτερα χρήσιμη στις παλαιότερες αγροτικές κοινωνίες.
Θα έχει διαφορετικό χρώμα;
Όταν η πανσέληνος βρίσκεται χαμηλά στον ορίζοντα, μπορεί να φαίνεται μεγαλύτερη και να παίρνει κίτρινες, πορτοκαλί ή ακόμη και κοκκινωπές αποχρώσεις. Αυτό δεν οφείλεται σε κάποια αλλαγή στην ίδια τη Σελήνη.
Το φως της περνά μέσα από μεγαλύτερο τμήμα της γήινης ατμόσφαιρας, η οποία διασκορπίζει περισσότερο τα ψυχρά χρώματα και αφήνει να φτάσουν στα μάτια μας οι θερμότερες αποχρώσεις. Όσο ψηλότερα ανεβαίνει το φεγγάρι, τόσο περισσότερο επιστρέφει στο γνώριμο λευκό του χρώμα.
Η εντύπωση ότι φαίνεται τεράστιο κοντά στον ορίζοντα είναι επίσης μια οπτική ψευδαίσθηση, γνωστή ως «σεληνιακή ψευδαίσθηση».
Είναι υπερπανσέληνος;
Η πανσέληνος της 26ης Σεπτεμβρίου δεν χαρακτηρίζεται υπερπανσέληνος. Παρότι θα είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακή λόγω της ώρας ανατολής και των θερμών χρωμάτων κοντά στον ορίζοντα, δεν θα βρίσκεται αρκετά κοντά στη Γη ώστε να ενταχθεί στις υπερπανσελήνους του 2026.
Επίσης, δεν θα συνοδεύεται από έκλειψη Σελήνης. Θα πρόκειται για μια κανονική πανσέληνο, την 10η από τις συνολικά 13 πανσελήνους του 2026.
Το «Φεγγάρι της Συγκομιδής» θα αποτελέσει, ωστόσο, μια εξαιρετική αφορμή για να στρέψουμε το βλέμμα στον ουρανό. Το βράδυ του Σαββάτου 26 Σεπτεμβρίου, λίγο μετά τη δύση του Ήλιου, η ανατολή της φωτεινής Σελήνης αναμένεται να προσφέρει το πιο εντυπωσιακό θέαμα.