Ο καφές αποτελεί καθημερινή συνήθεια για εκατομμύρια ανθρώπους. Ωστόσο, επειδή περιέχει καφεΐνη, ένα από τα συχνότερα ερωτήματα είναι πόσο μπορούμε να πίνουμε χωρίς να αυξάνουμε τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.
Τα νεότερα επιστημονικά δεδομένα είναι μάλλον καθησυχαστικά για όσους αγαπούν τον καφέ. Για τους περισσότερους υγιείς ενήλικες, η μέτρια κατανάλωση καφέ δεν φαίνεται να αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, αρκεί να μην ξεπερνιούνται ορισμένα όρια.
Πόσα φλιτζάνια καφέ την ημέρα θεωρούνται ασφαλή;
Σύμφωνα με επιστημονική δήλωση της American Heart Association που δημοσιεύθηκε το 2026, η πρόσληψη έως 400 mg καφεΐνης την ημέρα θεωρείται γενικά ασφαλής για τους περισσότερους ενήλικες.
Ανάλογα με τον τρόπο παρασκευής και την περιεκτικότητα σε καφεΐνη, αυτή η ποσότητα αντιστοιχεί περίπου σε 3 έως 5 φλιτζάνια καφέ των 230 ml την ημέρα.
Παρόμοιο όριο αναφέρει και ο FDA, επισημαίνοντας ότι για τους περισσότερους ενήλικες τα 400 mg καφεΐνης ημερησίως δεν συνδέονται γενικά με αρνητικές επιδράσεις.
Ωστόσο, το πόση καφεΐνη περιέχει ένα φλιτζάνι μπορεί να διαφέρει σημαντικά. Ένας μεγάλος ή πολύ δυνατός καφές μπορεί να περιέχει πολύ περισσότερη καφεΐνη από έναν μικρότερο και πιο ελαφρύ.
Τι δείχνουν τα στοιχεία για την καρδιά;
Η μέτρια κατανάλωση καφέ δεν φαίνεται απλώς να είναι ανεκτή από τους περισσότερους ανθρώπους. Μελέτες παρατήρησης έχουν συνδέσει την κατανάλωση περίπου 2 έως 4 φλιτζανιών καφέ την ημέρα με χαμηλότερο κίνδυνο ορισμένων καρδιαγγειακών προβλημάτων.
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι ο καφές «προστατεύει» την καρδιά ή ότι κάποιος που δεν πίνει καφέ θα πρέπει να αρχίσει να τον καταναλώνει για λόγους υγείας. Οι περισσότερες από αυτές τις έρευνες δείχνουν συσχετίσεις και όχι απαραίτητα σχέση αιτίας και αποτελέσματος.
Πότε η καφεΐνη μπορεί να γίνει υπερβολική;
Η μεγαλύτερη ποσότητα δεν σημαίνει μεγαλύτερο όφελος. Πολύ υψηλές δόσεις καφεΐνης μπορεί να προκαλέσουν συμπτώματα όπως:
- ταχυκαρδία ή αίσθημα παλμών,
- αύξηση της αρτηριακής πίεσης,
- νευρικότητα και τρέμουλο,
- άγχος,
- πονοκέφαλο,
- αϋπνία ή διαταραχές του ύπνου.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στα ενεργειακά ποτά και στα συμπυκνωμένα προϊόντα καφεΐνης, καθώς μπορεί να παρέχουν πολύ μεγάλες ποσότητες σε μικρό όγκο.
Δεν αντιδρούν όλοι το ίδιο στον καφέ
Το όριο των 400 mg δεν αποτελεί έναν αριθμό που ταιριάζει σε όλους. Η ευαισθησία στην καφεΐνη διαφέρει σημαντικά από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Κάποιος μπορεί να πίνει αρκετά φλιτζάνια χωρίς να αισθάνεται κάποια ενόχληση, ενώ κάποιος άλλος μπορεί να εμφανίζει έντονους παλμούς ή νευρικότητα ακόμη και μετά από έναν καφέ.
Άτομα με συγκεκριμένες παθήσεις, όσοι λαμβάνουν ορισμένα φάρμακα, καθώς και οι έγκυες ή θηλάζουσες γυναίκες μπορεί να χρειάζονται διαφορετικό όριο και είναι καλό να συμβουλεύονται τον γιατρό τους.
Σημασία έχει και το τι βάζουμε στον καφέ
Όταν εξετάζουμε τη σχέση του καφέ με την υγεία, δεν πρέπει να κοιτάμε μόνο την καφεΐνη. Ένας σκέτος καφές είναι πολύ διαφορετικός διατροφικά από έναν καφέ με μεγάλες ποσότητες ζάχαρης, σιροπιών ή κρέμας.
Η American Heart Association επισημαίνει ότι τα πιθανά οφέλη που έχουν παρατηρηθεί στις έρευνες αφορούν κυρίως τον καφέ χωρίς μεγάλες ποσότητες πρόσθετης ζάχαρης και άλλων θερμιδογόνων συστατικών.
Για τους περισσότερους υγιείς ενήλικες, έως 400 mg καφεΐνης την ημέρα – περίπου 3 έως 5 συνηθισμένα φλιτζάνια καφέ – θεωρούνται γενικά ασφαλή. Παράλληλα, η μέτρια κατανάλωση, περίπου 2 έως 4 φλιτζάνια ημερησίως, έχει συσχετιστεί σε έρευνες με ευνοϊκά καρδιαγγειακά αποτελέσματα.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι η ποσότητα να προσαρμόζεται στον κάθε άνθρωπο. Αν ο καφές προκαλεί ταχυκαρδία, έντονους παλμούς, νευρικότητα ή άλλα συμπτώματα, η κατανάλωση χρειάζεται περιορισμό και, όταν υπάρχει καρδιολογικό ή άλλο πρόβλημα υγείας, συμβουλή από επαγγελματία υγείας.